Connect with us

Dijital teknoloji devrimi ve sosyal bilimler

Blog & Makaleler

Yayınlama

-

Dijital teknoloji, sosyal araştırmalarda yeni bir bilim devrimine yol açabilir. İnsanlar, teleskop ve mikroskop gibi ekipmanlar aracılığıyla canlı organizmalar ve yaşadıkları fiziksel dünya hakkında bilgi edindiler. İnsan davranışlarını ve toplumları uzunca bir süre incelediğimiz halde, insan davranış biçimlerini gözlemlemek için teleskop veya mikroskop kadar güçlü bir araca sahip olmadık.
Teknoloji ile birlikte gelişen veri işleme ve yapay zeka teknikleri, sosyal bilimlerde kullanılabilecek hale geldi. Çok daha büyük miktarlarda veriler işlenerek toplum davranışları analiz edilebilir, alışkanlıklar ise saptanabilir duruma geldi. Tabi bu verilerin büyük bir kısmı interneti kaynak olarak alıyor.

Bilimsel devrimler nasıl başlar?

Bilimsel devrimler, yeni araçların keşfi ile başlar.

Örneğin , teleskobun icadından beş yüz yıl önce  , Danimarkalı Matematikçi Tycho Brahe, “usturlab”ı gök cisimlerini gözlemlemek için kullandı.

Gezegensel nesnelerin yerleri hakkında veri topladı. Verilerin ne anlama geldiğini anlamadı, ama yine de onları topladı. Brahe tarafından toplanan veriler, matematikçi Johannes Keppler’in hesaplamaları için temel oluşturdu. Keppler, Brahe’nin verilerindeki kalıpları saptadı ve gezegenlerin bir elips şeklinde hareket ettiğini keşfetti.

Yüz yıl sonra, Isaac Newton ,  yeryüzü teorisini formüle etti ve doğanın nasıl çalıştığına dair anlayışımızda farklı çığırlar açtı. Yer çekimini keşfeden insan, gezegenlerin ve yıldızların hareketlerini anlamakla kalmaz, aynı zamanda uyduları, uzay yolculuğu ve GPS gibi teknolojileri de üretebilen sistemin ilk adımını da atmış olur.

Anlaşılacağı gibi bilimin ilerlemesi yeni gözlem araçlarının keşfi ile mümkün olabilmektedir. Matematikçiler çalışmaları ile evrene olan anlayışımızın devrimini bu şekilde gerçekleştirdiler.

Sosyal Araştırmalarda Karşılaşılan Zorluklar

Sosyal bilimciler, doğal veya fiziksel bilimler alanındaki bilim adamlarının aksine yeni teorileri test etme ve keşfetme konusunda temel sorunlarla karşı karşıya kalmışlardır. Çünkü sosyal bilimler fen bilimleri gibi ölçme ve değerlendirmede net sonuçlar vermez.

Araştırmada bilimsel yöntem gözlemlemek ve denemektir. Fizikçiler araştırdıkları elektronlarla röportaj yapamaz, biyologlar da DNA ile söyleşi gerçekleştiremezler. Sosyal bilimciler ise araştırmaları konusundaki sonuçlara soru sorarak ulaşabilirler. Bu da yapılan anketlerle sağlanır.

Anket araştırmalarında problem, insanların bazen davranışları veya tutumları hakkında kesin yargı bildirememeleridir. Örneğin, bir kişiye akıllı telefonunu günde kaç kez kontrol ettiğini sorabilirsiniz ancak gelecek olan cevap doğru olmayabilir. Dahası, nadiren de olsa  insanların yalan söyleme tutumları vardır.

Dijital Teknoloji, Toplumsal Araştırmayı Nasıl Revize Edebilir

Dijital teknoloji insanların davranış ve tutumlarını kaydeder. GPS donanımlı telefonlarımız mobil verileri, bankalar ve kredi kartı şirketleri ise harcama modellerimizi kayıt altına alır. Sosyal medya ise ruh hali ve düşüncelerimizi yakalar.

Büyük verileri işleyen bilgisayar sistemleri sayesinde, insan davranışlarının toplumsal ve bireysel etkileri gözlemlenebilir, topluluğun fikirleri ve eğilimleri hesaplanabilir hale geldi.

Yine de internete dayalı sosyal araştırmalar, bilim insanlarının da anlayışlarını içerebilir. Bu da etik kaygıların oluşmasına sebebiyet veriyor. Kişisel bilgilere erişim ve rızasız kullanım da bu etik kaygıların oluşmasında büyük önem sahibi olarak karşımıza çıkmakta.

Bazı teknoloji şirketleri, kullanıcılarının iznini almadan deney yapmaya devam ediyor. Facebook’un kullanıcıların zaman çizelgelerinde nelerin ortaya çıktıklarını  belirlemek için kullandığı algoritma bunun en basit örneklerinden bir tanesidir.

Dijital medya kullanan insanlar olarak, farkında olmadan çeşitli deney ve araştırmaların bir parçası oluyoruz.

 

Kaynak: Futurizm

Senin reaksiyonun hangisi?
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0

Blog

Blog & Makaleler4 gün

Özgüvenizm Nedir? Gerekçeli Özgüven Üzerine Yeni Bir Düşünce Önerisi

Özgüvenizm Nedir? Ali Değişmiş’ten Gerekçeli Özgüven Üzerine Yeni Bir Düşünce Önerisi Yazar: Ali Değişmiş | 31 Ekim 2026 İnsan kendi...

Blog & Makaleler5 gün

Değişmişizm: Bilgi ve Bilme Yöntemlerinin Gerekçeli Değişime Açıklığı Üzerine Kavramsal Bir Araştırma

Değişmişizm: Bilgi ve Bilme Yöntemlerinin Gerekçeli Değişime Açıklığı Üzerine Kavramsal Bir Araştırma Ali Değişmiş Yayın tarihi: 30 Ekim 2026 Yayın...

Blog & Makaleler6 gün

Uydurulizm Nedir? Ali Değişmiş’in Yeni Düşünce Ekolü

Uydurulizm Ekolü Doğdu: Düşünür Ali Değişmiş’ten Dijital Çağa Yeni Bir Felsefi Bakış Bilmediğini bilmek bir erdem, bilmediğini biliyormuş gibi anlatmak...

Blog & Makaleler6 gün

Google AI Bakışı Ne Kadar Güvenilir? Aynı Konuya Farklı Yanıtlar

Google Arama Sonuçlarında Dikkat Çeken Örnek: Ali Değişmiş Hakkında Gerçeği Yansıtmayan Bilgiler Google Arama’nın yapay zekâ destekli AI Bakışı özelliğinde,...

Blog & Makaleler7 gün

29 Ekim Cumhuriyet Bayramı Kutlu Olsun

29 Ekim Cumhuriyet Bayramı Kutlu Olsun! Cumhuriyetimizin 103. Yılı Gururla Kutlanıyor Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 103. yıl dönümünü büyük bir gurur,...

Blog & Makaleler1 ay

Yerli Twitter Tarzı Sosyal Medya Platformu Yuture Yenilendi

Yerli Twitter Tarzı Sosyal Medya Platformu Yuture Yenilendi Türkiye’de geliştirilen sosyal medya platformlarından Yuture, yenilenen altyapısı ve kullanıcı deneyimiyle dikkat...

Blog & Makaleler2 ay

Apple TV Türkiye’de Kullanıma Açıldı: Abonelik Nasıl Alınır?

Apple TV Türkiye’de Kullanıma Açıldı: Abonelik Nasıl Alınır? Apple’ın dijital yayın hizmeti Apple TV, Türkiye’deki kullanıcıların erişimine açık durumda. Daha...

Galeri

Teknologya6 gün

Uydurulizm: Yapay Zekâ Çağında Doğrulanmamış Bilginin Kesinlik İddiasıyla Sunulmasına Yönelik Kavramsal Bir İnceleme

Yazar: Ali Değişmiş Yazar bilgisi: Bağımsız yazar ve dijital teknoloji araştırmacısı Yayın tarihi: 29 Ekim 2026 Yayın türü: Kavramsal araştırma...

Teknoloji Galerileri3 hafta

“123456” Şifresi Nedeniyle 8,8 Milyon Kişinin Verileri Ele Geçirildi

Danimarka’da bir bilgisayar korsanı, yetkili bir şirketin yönetici hesabında “123456” gibi kolay tahmin edilebilir bir şifrenin kullanılması nedeniyle 8,8 milyon...

Oyun Haberleri7 ay

PlayStation 6’nın Fiyatı Ne Kadar Olacak?

Microsoft’un yeni nesil Xbox konsolu Project Helix’in 800 doları aşması beklenirken, rekabet baskısı azalan Sony’nin PlayStation 6 fiyatını oldukça yüksek...

Blog & Makaleler1 yıl

Türkiye İklim Kanunu Hakkında: Gerçekler ve Sosyal Medya Efsaneleri

Türkiye İklim Kanunu Hakkında: Gerçekler ve Sosyal Medya Efsaneleri Türkiye, “2053 net sıfır emisyon hedefi” doğrultusunda en önemli yasal adımlarından birini...

İnternet Haberleri2 yıl

Sony Dünya Fotoğraf Ödülleri

SONY DÜNYA FOTOĞRAF ÖDÜLLERİ:  PROFESYONEL KATEGORİDE FİNALİSTLER VE KISA LİSTELER   Sony Dünya Fotoğraf Ödülleri, 2025 Profesyonel yarışmasının finalistlerini ve...

Blog & Makaleler2 yıl

Google Haritalar’da Köklü Değişiklik

Google Haritalar’da Köklü Değişiklik: Polis Noktaları Artık Görülebilecek Google Haritalar, dünya genelinde milyonlarca kullanıcıya hizmet sunan bir navigasyon ve bilgi...

Blog & Makaleler3 yıl

Teknoloji ve Bilimin Dönüm Noktaları: 6 Mart’ın Anlamı

Teknoloji ve Bilimin Dönüm Noktaları: 6 Mart’ın Anlamı Teknoloji ve bilim, insanlığın ilerlemesinde ve gelişiminde kritik bir rol oynamaktadır. Her...

Etiket Bulutu

Kategoriler

Trending

SiteLock

Gizlilik Bildirimi

Copyright © 2017-2026 Bilgizone. Yeni Bilgi Noktası. Wordpress Bilgizone Özel Tasarımı ile güçlendirilmiştir.
Sitedeki tüm harici linkler ayrı bir sayfada açılır. Bilgizone harici linklerin sorumluluğunu almaz.